Ga naar de inhoud van deze pagina.
Voortgangsrapportage 2026-I Raad

Programma 1: Economie en ruimte

Netcongestie
Netcongestie heeft een brede impact op de samenleving en blijft voorlopig een uitdaging. Ondanks deze beperkingen wordt er doorgewerkt aan woningbouw, economische ontwikkeling, voorzieningen en verduurzaming. Naast het versterken van het elektriciteitsnet wordt ingezet op slimmer gebruik ervan. Totdat de netverzwaring is voltooid, worden alternatieve oplossingen gezocht om maatschappelijke en economische initiatieven toch mogelijk te maken. Dit gebeurt op basis van het handelingsperspectief van september 2025, in samenwerking met Enexis, Tennet, Groningen Stroomt Door! en andere experts. De coördinatie ligt bij de taskforce Netcongestie.

Economie en werkgelegenheid
De Nederlandse economie groeit nog steeds en het aantal banen neemt toe, maar minder snel dan voorheen. Tegelijkertijd is er meer onzekerheid, bijvoorbeeld door internationale spanningen. Het vertrouwen van consumenten daalt en de werkloosheid stijgt licht.

Economische thema’s, zoals het verdienvermogen, de productiviteit en strategische autonomie, staan hoger op de agenda van de EU en de nationale overheid. Het nieuwe kabinet wil innovatie stimuleren, het investeringsklimaat verbeteren en ondernemerschap bevorderen.

De groeistrategie van het kabinet richt zich op het ontwikkelen van sterke technologische specialisaties. Dit gebeurt binnen de gebieden digitalisering en AI, veiligheid en weerbaarheid, energie- en klimaattechnologie en life sciences en biotechnologie. Ook wil het kabinet schone technologie (cleantech) stimuleren, meer ruimte geven aan innovatie en ondernemingen en de regeldruk verminderen.

Bij het ontwikkelen van het economisch beleid voor Groningen in de nieuwe coalitieperiode wordt rekening gehouden met deze landelijke ontwikkelingen.

Economische Agenda Nij Begun
De Economische Agenda Nij Begun is vorig jaar vastgesteld. Daarna is gewerkt aan de organisatie en aan een meerjarenuitvoeringsplan (MUP) voor de jaren 2026–2028. Deze is begin april gepresenteerd.

Dit jaar ligt de focus op het oprichten van een openbaar lichaam onder gemeenschappelijke regeling en op het oprichten van een stichting. Ook worden dit jaar het Meerjarenuitvoeringsplan en het bijbehorende jaarplan voor 2027 vastgesteld.

Inmiddels is het Kompas Vrijetijdseconomie vastgesteld. Nu wordt gewerkt aan de uitvoeringsagenda met projecten waarvoor we financiële steun bij Nij Begun gaan aanvragen.

Ontwerp Nota Ruimte
Aan de hand van de Ontwerp Nota Ruimte van het Ministerie van VRO wil het Rijk voor alle regio’s werken aan onderscheidende ontwikkelstrategieën, hiervoor is de zogenaamde VISTA-strategie geïntroduceerd: Versterken, Initiëren, Stimuleren, Transformeren en Accommoderen. De Regio Groningen-Assen is aangewezen als initieerregio: Initiëren in gebieden, verder weg van het economisch kerngebied, met een potentie voor een schaalsprong in economie en bevolking. Hier zetten we in op een ontwikkeling van de regionale economie, gekoppeld aan kennisinstellingen en campussen, daarna volgen meer kansen voor grootschalige woningbouw, voorzieningen, et cetera. (Regio’s Groningen-Assen, Twente en Zuid-Limburg).

Op basis hiervan is vanuit regionale partners samen met het Rijk een proces opgestart om nadere invulling te geven aan de schaalsprong.

Mobiliteit
In 2026 werken we verder aan een bereikbaar, veilig en leefbaar Groningen. Daarbij voeren we onze Mobiliteitsvisie verder uit. Een goed zichtbaar voorbeeld daarvan is de verbouwing van station Groningen. De aanleg van de nieuwe bustunnel en het nieuwe busstation aan de zuidzijde van het Hoofdstation verloopt volgens planning. De oplevering staat gepland voor 28 juni 2026. Hierdoor verhuist het busverkeer van de Stationsweg naar de zuidkant van het spoor. Het nieuwe busstation levert bovendien flinke tijdwinst op. Die kan onder meer worden benut om op drukke lijnen extra bussen in te zetten. Daarnaast biedt deze ontwikkeling de mogelijkheid om de ruimte ten noorden van het station anders te benutten. Als tijdelijke oplossing komt hier een fietsenstalling met ongeveer 2.500 plaatsen.

Ook voor de fiets gebeurt er veel. Na de vaststelling van de Fietsstrategie 2025-2035 in december 2025 zijn we doorgegaan met de uitvoering daarvan. Zo realiseren we fietsenstallingen in de Herestraat, Haddingestraat en aan de Westerhaven. Daarnaast zijn we onlangs gestart met de uitbreiding van de fietsenstalling bij station Groningen Noord. Ook zijn de Fietsstraat Helperzoom en de Doorfietsroute Leek-Groningen (F7) geopend. De fietsstraten aan de Kerklaan in Groningen en de Rummerinkhof in Haren zijn bijna gereed. Verder is het startsein gegeven voor de aanleg van de Fietsstraat Korreweg.

Daarnaast blijven we werken aan een verkeersveiliger Groningen door de invoering van 30 km/uur-straten verder voort te zetten. Zo is eind 2025 besloten om op tientallen wegen de maximumsnelheid te verlagen van 50 naar 30 km/uur. Ook op het gebied van duurzame mobiliteit blijven we actief. In februari 2026 is in de Schildersbuurt, Oranjebuurt en Noorderplantsoenbuurt een nieuwe bewonersgroep gestart met autodelen . Ook hebben we in maart 2026 nieuwe vergunningen verleend voor deelscooters, deelfietsen en deelbakfietsen.

Tot slot bereiden we grote projecten voor de komende jaren voor. Zo staat eind 2026 de start van de bouw van de nieuwe Gerrit Krolbrug gepland.

Wonen
Begin 2026 is het VolkshuisvestingsplanBouwen aan Gronings Woongeluk vastgesteld. Het Volkshuisvestingsplan bevat een groot aantal maatregelen op het gebied van wonen in Groningen: hoeveel woningen bouwen we, voor wie en waar.  Hiermee werken we stap voor stap aan meer grip op de woningmarkt.

De uitwerking van de eerste maatregelen is inmiddels gestart. Zo krijgen, de pilot kleiner wonen, de aanpak industrieel bouwen en het optoppen inmiddels vorm. Daarnaast onderzoeken we samen met Burgerzaken hoe we leegstand van woningen kunnen tegengegaan. Verder werken we aan het voorstel hoe biobased en circulair bouwen te realiseren in zowel maatschappelijk vastgoed, infrastructuur en woningbouw. Ook zijn de plannen voor het mogelijk maken van hospitaverhuur ingediend voor wijziging van het omgevingsplan.

In 2025-2026 hebben we weinig tot geen problemen gezien in de piekopvang van studenten en jongeren. Wel zien we in de prognoses het tekort in huisvesting voor deze doelgroep oplopen. Daarom werken we er hard aan om de bouwplannen op de Zernike Campus op tijd naar realisatie te krijgen. Vooralsnog ligt deze ontwikkeling op schema.

De verduurzaming van bestaande woningen bij corporaties gaat voortvarend, evenals de verduurzaming van particuliere woningen. Hierbij is ook steeds aandacht voor de mogelijkheden van biobased isolatiematerialen. Om deze beweging kracht bij te zetten hebben we actief bijgedragen bij de totstandkoming van hetConvenant Biobased Bouwen Groningen / Drenthe (“de Bouwvezeldeal”)en deze als eerste ondertekend. Ook werkten we aan aandacht en financiële ondersteuning voor de regionale biobased bouwmaterialen keten in het kader van de Economische Agenda Nij Begun. Hierdoor is “biobased” in ieder geval opgenomen in het bijbehorende uitvoeringsplan 2026 – 2028 en is er een budget vrijgemaakt voor verder onderzoek. Tenslotte ontstaan bij een aantal grote(re) woningbouwlocaties concrete plannen voor de realisatie van nieuwbouwwoningen in de geest van het initiatiefvoorstel duurzaam en betaalbaar bouwen van woningen en Toekomstbestendig wonen uit het Volkshuisvestingplan.

Omgevingsvisie
In 2025 is het koersdocument vastgesteld door het college met daarin de vijf ambities van de omgevingsvisie. Momenteel werken we deze ambities verder uit tot stadsstructuren en leefmilieus. We verwachten in november de eerste resultaten bij inwoners en belangenverenigingen te kunnen toetsen en input hierop te vragen. Rond de zomer van 2027 ligt er een concept omgevingsvisie die ter inzage wordt gelegd waarna hij eind 2027 kan worden vastgesteld door de raad.