Programma 1: Economie en ruimte

Netcongestie
Netcongestie heeft een brede impact op de samenleving en blijft voorlopig een uitdaging. Ondanks deze beperkingen wordt er doorgewerkt aan woningbouw, economische ontwikkeling, voorzieningen en verduurzaming. Naast het versterken van het elektriciteitsnet wordt ingezet op slimmer gebruik ervan. Totdat de netverzwaring is voltooid, worden alternatieve oplossingen gezocht om maatschappelijke en economische initiatieven toch mogelijk te maken. Dit gebeurt op basis van het handelingsperspectief van september 2025, in samenwerking met Enexis, Tennet, Groningen Stroomt Door! en andere experts. De coördinatie ligt bij de taskforce Netcongestie. In de periode tussen de VGRI en VGRII is heeft taskforce samen met Enexis en Tennet op alle spanningsniveaus (hoog, midden en laag) verder gewerkt aan de netverzwaringsoperatie in onze gemeente. Daarnaast heeft de taskforce zich ingezet rondom de nieuwe regels op het elektriciteitsnet en het proces van “eerder aanvragen” van elektriciteitsaansluitingen bij de netbeheerder om tot 10 jaar vooruit een elektriciteitsaansluiting aan te vragen. Hiermee bieden we tijdelijk duidelijkheid voor woningbouwprojecten en vergroten we de kans op een aansluiting. Daarnaast wordt er gewerkt aan een plan van aanpak netbewust bouwen.

Economie en werkgelegenheid
Met het uitvoeringsprogramma 2026-2029 krijgt de Economische Agenda Nij Begun steeds meer vorm. Voor de gemeente Groningen biedt dit kansen om uitvoering te geven aan de eigen economische en ruimtelijke ambities en deze te verbinden met regionale ontwikkelingen. Daarbij sluit de gemeente aan bij de kansen die voortkomen uit de positie van Regio Groningen-Assen als initieerregio. Met de Ontwerp Nota Ruimte heeft het Rijk Regio Groningen-Assen aangewezen als één van de gebieden waar actief wordt ingezet op een economische en ruimtelijke schaalsprong. Recente onderzoeken bevestigen de sterke uitgangspositie van de regio, met kennisinstellingen, energie-infrastructuur, digitalisering, gezondheid en ruimte voor wonen en werken als belangrijke troeven. Tegelijkertijd vraagt deze ontwikkeling om investeringen in bereikbaarheid, energie-infrastructuur, werklocaties en arbeidsmarkt. Vanuit onze eigen ambities werken we daarom samen met het Rijk en regionale partners aan een toekomstbestendige ontwikkeling van de regio, waarin economische groei, woningbouw en brede welvaart elkaar versterken en bijdragen aan aantrekkelijke leefomgevingen, sterke voorzieningen en kansen voor inwoners en ondernemers.

Mobiliteit
De verbouwing van station Groningen vroeg ook dit jaar veel tijd en aandacht. Eind juni zijn de Kiss & Ride, de nieuwe bustunnel en het busstation aan de zuidkant van het Hoofdstation opgeleverd. De reistijd die de nieuwe route oplevert, hebben we gebruikt voor extra bussen op drukke lijnen. De fietstunnel onder het Hoofdstation is vertraagd.

Het laatste deel onder het stationsgebouw is complex en vraagt veel voorbereiding, waardoor de tunnel niet eerder dan in 2031 klaar is.

Voor fietsers hebben we de gemeente dit jaar veiliger en prettiger gemaakt. We hebben fietsstraten aangelegd en fietspaden verbeterd. Straten die we opnieuw hebben ingericht, zijn veiliger en groener geworden. We hebben schoolroutes aangepakt en op meer wegen is de maximumsnelheid verlaagd naar 30 kilometer per uur. Rond de Gerrit Krolbrug hebben we de omleidingsroutes verbeterd, zodat fietsers straks veilig kunnen omrijden tijdens de bouw van de nieuwe brug.

Ook hebben we gewerkt aan schoon en slim vervoer. Het aantal openbare laadpalen en elektrische bussen is gegroeid, we hebben bewoners ondersteund die samen auto’s willen delen en in meer wijken zijn deelmobiliteitshubs gerealiseerd en deelbakfietsen geplaatst.

Wonen
Idealiter bouwen we 1500 woningen per jaar. Zo is het vanuit de Woonvisie dit tot eind 2025 van toepassing was de afgelopen jaren opgenomen in de begroting. Voor de begroting van 2026 hebben een reeëler aantal woningen opgenomen en dit aantal lijken we nu goed te halen. We koersen af op zo'n 800 opgeleverde woningen dit jaar. Daarmee halen we de begroting van 2026, maar niet de doelstelling vanuit de Woonvisie. In maart is een volgende nieuwbouwfase in Suikerzijde gestart en ook op de 'oude Hoefijzerfabriek locatie' in Helpman is de nieuwbouw begonnen. De netto toevoeging van sociale huurwoningen valt naar verwachting minder negatief uit dan begroot, maar halen we niet de wenselijke aantallen conform de Woonvisie.